Czego się dowiesz z tego filmu

• 📘 Jakie obowiązki ma każdy uczeń — skąd wynikają i dlaczego są ważne dla całej społeczności szkolnej.
• 🏫 Co mówi prawo oświatowe — jakie obowiązki muszą być zapisane w statucie szkoły.
• 📝 Dlaczego obecność na lekcjach jest obowiązkowa — i jakie konsekwencje może mieć jej brak.
• 🤝 Co oznacza właściwe zachowanie — szacunek, kultura osobista, punktualność i odpowiedzialność za swoje czyny.
• 🏛️ Czym jest dbanie o dobre imię szkoły — oraz dlaczego niszczenie mienia szkoły wiąże się z odpowiedzialnością.
• 📱 Jakie zasady dotyczą telefonów i stroju — i dlaczego muszą być przestrzegane.
• ⚠️ Jakie mogą być konsekwencje naruszania obowiązków — rozmowa z wychowawcą, kary dyscyplinarne, a w skrajnych sytuacjach nawet skreślenie z listy uczniów.
• 🌱 Dlaczego obowiązki są po to, aby pomagać — służą bezpieczeństwu, porządkowi i temu, by każdy mógł korzystać ze swoich praw.

Nagranie wideo

Autor nagrania: Mateusz Kopaczyński

Mateusz Kopaczyński – polski prawnik i działacz studencki – od 1 października 2025 r. pełni funkcję Rzecznika Praw Studenta przy Parlamencie Studentów RP, gdzie odpowiada za ochronę praw studentów i interwencje w sytuacjach naruszeń na uczelniach. Absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego, pracuje jako aplikant radcowski specjalizujący się w prawie cywilnym, a także prowadzi własną działalność prawniczą

Transkrypcja

Dzisiaj chciałem przybliżyć Wam trochę temat obowiązków ucznia w szkole. Nie możemy bowiem zapominać, że mamy nie tylko prawa, ale też właśnie konkretne zobowiązania, które musimy realizować. Jak to mówią, nigdy nie ma nic za darmo.

Skupimy się właśnie na tym, jakie obowiązki ma każdy uczeń, skąd one się biorą, co dokładnie oznaczają i dlaczego są niezbędne, aby szkoła była miejscem bezpiecznym, sprawiedliwym i przyjaznym dla wszystkim. Obowiązki ucznia zostały określone na poziomie ogólnym w artykule 98 ustawy prawo oświatowe. Mówi ona, co w tym zakresie powinno znaleźć unormowanie w statucie danej szkoły.

Muszą one obejmować właściwe zachowanie się podczas zajęć edukacyjnych, usprawiedliwienia w określonym terminie i formie nieobecności na zajęciach edukacyjnych, w tym formy usprawiedliwienia nieobecności przez osoby pełnoletnie. Przestrzegania zasad ubierania się uczniów na terenie szkoły lub noszenia na terenie szkoły jednolitego stroju, jeżeli szkoła prowadziła taki wymóg. Przestrzegania warunków noszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń.

Właściwego zachowania się wobec nauczycieli i innych pracowników szkoły oraz pozostałych uczniów. I tak statuty przewidują już konkretne, szczegółowe obowiązki, do których jesteś zobowiązany się stosować. Warto przyjrzeć się konkretnym obowiązkom, które obowiązują każdego ucznia w Polsce, niezależnie od wieku czy szkoły.

Po pierwsze, obowiązek nauki. Masz obowiązek uczyć się i realizować podstawę programową poprzez uczęszczanie do szkoły. Po drugie, obowiązek obecności na lekcjach.

Nieusprawiedliwione opuszczanie lekcji może prowadzić do problemów z zaliczeniem danej klasy, a nawet zakończyć się karą czy postępowaniem sądowym dla Twoich rodziców w przypadku, kiedy nie będziesz realizował obowiązku szkolnego. Po trzecie, obowiązek przestrzegania zasad panujących w szkole zgodnie ze statutem. Chodzi o takie kwestie jak szacunek dla innych, kultura osobista, punktualność, odpowiedzialność za słowa i czyny.

Po czwarte, obowiązek dbania o dobre imię szkoły i jej imienie. Oznacza to, że nie możesz zachowywać się w sposób niewłaściwy w stosunku do innych oraz nie wolno Ci niszczyć wyposażenia san, ścian, mebli, sprzętu informatycznego i podobnych i że odpowiadasz za szkody wyrządzone umyślnie. Po piąte, obowiązek podporządkowania się statutowi i innym aktom wewnętrznym szkoły.

O ile oczywiście są one zgodne z prawem. Każda szkoła określa swoje zasady w statucie. Jeśli nie przestrzegasz tych zasad, musisz liczyć się z konsekwencjami.

Czasami pojawiają się pytania, dlaczego nauczyciel może mi coś kazać albo czemu mam tak się zachowywać, skoro inni tego nie robią. Odpowiedź jest prosta. Szkoła to wspólnota, a każda wspólnota działa dobrze tylko wtedy, gdy wszyscy przestrzegają reguł.

Obowiązki nie są po to, żeby Cię ograniczać, tylko żeby stworzyć sprawny system, w którym będziesz mógł bezpiecznie i komfortowo się rozwijać oraz realizować również swoje prawa, które Ci przysługują. Pamiętaj, że jeżeli nie będziesz realizował obowiązków ucznia, to może to powodować konkretne działania ze strony szkoły. Najpierw zazwyczaj pojawia się rozmowa z wychowawcą i informacja do rodziców.

Potem podejmowane są działania formalne w postaci nałożenia kar dyscyplinujących. W poważniejszych przypadkach rozmowa z dyrekcją, obniżona ocena zachowania, a nawet w skrajnych sytuacjach skreślenie z listy uczniów. Pamiętaj jednak również, że celem szkoły i nauczycieli nie jest skaranie, lecz wychowywanie i zazwyczaj wszyscy będą chcieli Ci pomóc, wesprzeć Cię, nawet jeżeli zdarzy Ci się popełnić błąd.

Dlatego bądź otwarty i szczery, a większość problemów może rozwiązać się na drodze rozmowy, wsparcia, mediacji oraz współpracy z rodzicami.