Czego się dowiesz z tego filmu
- 🛡️ Co oznacza prawo do nietykalności cielesnej — nikt nie może cię dotykać, popychać ani przytulać bez twojej zgody.
- 🚫 Kiedy dochodzi do naruszenia wolności osobistej — groźby, zastraszanie, zmuszanie do czegokolwiek, zamykanie w pomieszczeniu.
- ⚖️ Jak prawo chroni twoje granice — m.in. art. 217 Kodeksu karnego penalizujący naruszanie nietykalności cielesnej.
- 🙅 Dlaczego „to był tylko żart” nie jest usprawiedliwieniem — twoje „nie” zawsze jest wystarczające.
- 🧍♂️ Co robić, gdy ktoś przekracza granice — głośno protestować, powiedzieć „nie dotykaj mnie” i zgłosić to dorosłemu.
- 🔄 Dlaczego odpowiedzialność działa w dwie strony — nieletni też ponoszą konsekwencje naruszeń, przed sądem rodzinnym.
- 🏫 Co nie jest łamaniem wolności — zasady szkolne czy wymagania rodziców to wychowanie, nie przemoc.
- 💬 Dlaczego warto znać swoje prawa — im lepiej je rozumiesz, tym trudniej komukolwiek cię skrzywdzić lub zmanipulować.
Nagranie wideo
Autor nagrania: Angelika Raczkowska
Radca prawny wpisana na listę OIRP w Toruniu, absolwentka prawa i administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. Ukończyła aplikację radcowską oraz studia podyplomowe z prawa pracy i prawa spółek na Uniwersytecie Warszawskim. Posiada uprawnienia mediatora sądowego. Specjalizuje się w prawie cywilnym, rodzinnym, spadkowym, pracy oraz gospodarczym, prowadząc kancelarię prawną w Płocku i obsługując zarówno klientów indywidualnych, jak i przedsiębiorców.
Transkrypcja
Cześć, nazywam się Angelika Raczkowska i jestem radcą prawny. To znaczy, że znam się na prawie i pomagam ludziom rozwiązywać różne problemy prawne. Dzisiaj porozmawiamy o jednym z najważniejszych praw każdego człowieka.
Także dziecko. To prawo do nietykalności i wolności osobistej. Brzmi poważnie? Może trochę, ale dotyczy bardzo codziennych sytuacji.
Zaraz ci wszystko wyjaśnią. Zacznijmy od tego. Nikt nie ma prawa cię dotykać, jeśli sobie tego nie życzysz.
Ani szturchać, ani popychać, ani ciągnąć za rękę, przytulać, jeśli tego nie chcesz. Nawet jeśli ktoś mówi, to przecież żart, nie przesadzaj, tylko cię szturknąłem. Masz prawo powiedzieć, nie dotykaj mnie, nie życzę sobie tego, to nie jest dla mnie ok.
I nikt nie powinien się z tego śmiać. Ale to nie wszystko. Prawo do nietykalności i wolności to także prawo do decydowania o sobie.
To znaczy, że nikt nie może cię do niczego zmuszać siłą. Nikt nie może cię straszyć, żebyś coś zrobił. Nikt nie może cię zamknąć gdzieś na siłę, ani zabronić ci wyjść.
Jeśli ktoś mówi, albo zrobisz co mówię, albo pożałujesz, bądź i jeśli tego nie zrobisz to zobaczysz. To już nie jest zwykła rozmowa, to jest zmuszanie i to nie jest w porządku. Niestety, czasem takie sytuacje zderzają się nawet w szkole, na podwórku czy na zajęciach.
Ktoś kogoś popycha, zamyka w toalecie, wyrywa coś z rąk, przyciska dość całe. To nie jest zabawa, to nie jest tylko wygłup. To jest łamanie prawa do nietykalności osobistej oraz wolności.
To prawo dotyczy więc różnych form przemocy, zarówno fizycznej, jak i psychicznej. Czyli bicia, popychania, szarpania, szczypania. Dotyczy również zamykania gdzieś na siłę blokowaniu wyjścia z sali i tym podobne.
Każde z tych sytuacji to naruszenie twojego prawa do wolności lub nietykalności. I tu ważna rzecz to, że jesteś niepełnoletni, nie oznacza, że ktoś możecie traktować gorzej. Masz takie same prawa i jak każdy dorosły.
A co jeśli ktoś mówi, nie możesz bo jesteś dzieckiem, nie masz nic do gadania. Albo jak nie zrobisz tego co ci każe, to zabiorę ci telefon, nie wypuszczę z pomieszczenia. Masz prawo się nie godzić.
Masz prawo szukać pomocy. Masz prawo czuć się bezpieczny. W domu, w szkole, na boisku, wszędzie.
Na koniec zapamiętaj, nikt nie może cię dotykać bez twoje zgody. Nikt nie ma prawa cię straszyć ani zmuszać. Masz prawo mówić nie.
I szukać pomocy. Twoje ciało i twoje decyzje są ważne. Zawsze.
A teraz coś bardzo konkretnego. Nietykalność cielesna jest w Polsce chroniona przez prawo karne. W kodeksie karnym, a dokładniej w artykule 217 napisano, że Kto uderza człowieka, albo w inny sposób narusza jego nietykalność cielesną, podlega karze.
To oznacza, że nawet niewinny szturhaniec, jeśli był wbrew twojej woli, może zostać uznany za przestępstwo. Jeśli coś takiego ci się przydarzyło, masz prawo się bronić. Nie chodzi o to, żeby kogoś uderzyć.
Chodzi o to, żeby powiedzieć głośno, że się nie zgadzasz. I poprosić o pomoc. Masz prawo powiedzieć, nie wolno cię nie dotykać.
Zostaw mnie. To moje ciało. Mam prawo do spokoju.
I masz prawo zgłosić to dorosłemu. Nauczycielowi, wychowawcy, rodzicowi. Bo nikt ani kolega, ani nauczyciel, ani dorosły nie może cię poniżać.
Przymuszać, ani ograniczać swoje wolności. A teraz ważna sprawa. Jeśli ty robisz coś takiego, myśląc, że jestem nieletni, więc nic mi nie zrobię.
To jesteś błęć, bo nieletni też odpowiadają za swoje czyny. Po prostu nie przed sądem karnym, tylko przed sądem rodzinnym. Ten sąd może zastosować różne środki.
Na przykład upomnienie, nadzór kuratora, a w poważniejszych przypadkach nawet umieszczenie w ośrodku wychowawcy. Czyli to, że masz mniej niż 17 lat, nie chroni cię przed konsekwencjami. Prawo chroni ciebie, ale też wymaga, żebyś ty przestrzegał granic innych ludzi.
I teraz najważniejsze. Mówimy tu o sytuacjach przemocy i naruszania twoich granic. Nie o tym, że masz przestać słuchać rodziców czy nauczycieli.
Masz prawo do wolności, ale nie oznacza to, że możesz ignorować zasady albo zachowywać się jak chcesz. Rodzice i nauczyciele są po to, żeby cię wspierać i wychowywać. To nie to samo co ograniczenie wolności przez groźby czy przemoc.
Jeżeli ktoś zwraca cię uwagę, bo nie zrobiłeś zadania domowego albo dlatego, że nie przestrzegasz reguł, to nie jest łamanie twoich praw. Granice działają w dwie strony. Ty masz prawo do szacunku, ale masz też obowiązek szanować innych.
Prawo chroni cię przed krzywdą, a nie przed obowiązkami. I to rozróżnienie warto rozumieć. Dziękuję żołej żałeś ten odcinek.
Szacudek, wolność i bezpieczeństwo to nie przewileje. To twoje prawo i masz prawo ich bronić. A prawo wcale nie jest nudne.
To nie tylko paragrafy i kodeksy. To narzędzia, które mogą ci pomóc, kiedy ktoś przekracza twoje granice. Tak.
Prawo czasem czegoś od nas wymaga. Szacunku, odpowiedzialności, przestrzegania zasad. Ale daje nam coś jeszcze ważniejszego.
Ochronę, bezpieczeństwo, sprawiedliwość. I warto je znać, bo im więcej wiesz, tym trudniejcie oszukać. Do zobaczenia w kolejnym filmie.
