Czego się dowiesz z tego filmu

• 📅 Jak narodziła się Unia Europejska — od planu Schumana z 1950 roku do powstania pierwszych wspólnot.
• 🏭 Dlaczego zaczęto od węgla i stali — integracja gospodarcza jako sposób na trwały pokój w Europie.
• 🇪🇺 Kim były państwa założycielskie — pierwsza „szóstka” i tworzenie Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej.
• 📜 Co zmieniły traktaty rzymskie — rozszerzenie współpracy i podstawa integracji europejskiej.
• 🏛️ Jak powstawał Parlament Europejski — od Europejskiego Zgromadzenia do współczesnej instytucji.
• 🔗 Jak łączono europejskie wspólnoty — jedna Rada, jedna Komisja, wspólna administracja.
• 🌍 Kto dołączał do Wspólnot — pierwsze rozszerzenia i budowanie większej Europy.
• 💶 Dlaczego traktat z Maastricht był przełomem — powstanie UE, podstawa euro i wspólnej polityki zagranicznej.
• 🚪 Jak wyglądały kolejne etapy integracji — rynek wewnętrzny, Schengen, euro, Traktat z Lizbony.
• 🇵🇱 Kiedy Polska dołączyła do UE — rok 2004 jako najważniejszy krok w najnowszej historii kraju.
• 📖 Dlaczego historia UE to nie tylko daty — współpraca, solidarność i odpowiedzialność młodego pokolenia za przyszłość Europy.

Nagranie wideo

Autor nagrania: Wojciech Kiełbasiński

Specjalizuje się w obszarach prawa o szkolnictwie wyższym i nauce, prawa sportowego oraz doradztwa regulacyjnego i compliance. Posiada bogate doświadczenie w doradztwie na rzecz uczelni wyższych oraz rektorów i doktorantów, pełniąc m.in. funkcję Rzecznika Praw Doktoranta Krajowa Reprezentacja Doktorantów w latach 2021–2025. Jest autorem komentarza do ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz licznych publikacji naukowych i szkoleniowcem w zakresie procedur awansu naukowego, ewaluacji jakości kształcenia i systemu świadczeń dla studentów. Laureat nagrody specjalnej w konkursie Rising Stars Prawnicy – liderzy jutra 2023.

Transkrypcja

Jaka jest jej historia? Pewnie każdy z Was wie, że Polska jest członkiem Unii Europejskiej. Ale czy wiecie, dlaczego ona w ogóle powstała? Jakie były jej początki? Jakie wydarzenia doprowadziły do tego, że dziś tworzy ją 27 państw? Ja nazywam się Wojciech Kiełbasiński, jestem radcą prawnym. Zabieram Was w podróż w czasie.

Wspólnie odkryjmy historię Unii Europejskiej. Po zakończeniu w Europie II wojny światowej rozpoczął się proces integracji państw ówczesnej Europy Zachodniej. Ważna data, zapamiętajcie, 9 maja 1950 roku.

To właśnie wtedy francuski minister spraw zagranicznych Robert Schuman przedstawia plan zacieśnienia współpracy. Proponuje on integrację przemysłu węgla i stali w Europie Zachodniej. Brzmi technicznie, ale chodziło o coś ważnego, żeby żadne państwo nie mogło szykować się do wojny na własną rękę.

Właśnie na pamiątkę tamtych wydarzeń 9 maja obchodzony jest w Unii Europejskiej Dzień Europy. W oparciu o plan Schumana sześć państw podpisuje traktat dotyczący wspólnego zarządzania przemysłem ciężkim, produkcją węgla i stali. Tych sześć krajów to Niemcy, Francja, Włochy, Holandia, Belgia i Luksemburg.

Traktat został podpisany w 1951 roku, a europejska wspólnota węgla i stali powstaje w 1952 roku. Kolejny etap to tak zwane traktaty rzymskie. Wspomnianych wcześniej sześć krajów założycielskich decyduje się na rozszerzenie współpracy na inne obszary gospodarki.

Formalizują je podpisując dwa traktaty ustalające europejską wspólnotę gospodarczą i europejską wspólnotę energii atomowej. Wspólnoty te powstają 1 stycznia 1958 roku. Kolejna ważna data, znowu zapamiętajcie, 19 marca 1958 roku.

Właśnie wtedy ma miejsce pierwsze posiedzenie Europejskiego Zgromadzenia Parlamentarnego, prekursora dzisiejszego Parlamentu Europejskiego. 8 kwietnia 1965 roku z kolei to podpisanie traktatu ustanowiającego jedną Radę i jedną Komisję Wspólnot Europejskich. Jest to traktat łączący organy wykonawcze trzech wspólnot.

Europejskiej wspólnoty węgla i stali, europejskiej wspólnoty gospodarczej i euroatomu. Wchodzi on w życie 1 lipca 1967 roku. Od tej pory wspólnoty europejskie miały jeden organ administracyjny, czyli Komisję i jeden organ wykonawczy, czyli Radę.

W miarę rozwoju kolejne państwa decydują się na dołączenie do sześciu państw założycieli. Do wspólnot europejskich formalnie przystępują Dania, Irlandia i Wielka Brytania. Ma to miejsce w 1973 roku.

W latach 1980-1989 dołączają kolejne kraje. Jest to Grecja, Hiszpania oraz Portugalia. Niezwykle ważne wydarzenia to traktat z Maastricht.

W 1992 roku dochodzi tam do podpisania traktatu o Unii Europejskiej. Jak wskazuje się, stanowi on wielki krok naprzód w procesie integracji, ponieważ ustanawia jasne zasady dotyczące przyszłej wspólnej waluty, a także polityki zagranicznej i bezpieczeństwa oraz ściślejszej współpracy w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych. To właśnie na mocy tego traktatu, który wchodzi w życie 1 listopada 1993 roku, dostaje oficjalnie utworzona Unia Europejska.

Na przestrzeni kolejnych lat dzieje się bardzo dużo. Ma miejsce uruchomienie jednolitego rynku, utworzenie europejskiego obszaru gospodarczego, zniesienie kontroli granicznych w kilku krajach Unii Europejskiej, podpisywane są nowe traktaty, czy też powstaje strefa waluty euro. Na przestrzeni lat do Unii Europejskiej dołączają kolejne kraje.

Z punktu widzenia Polski pewnie znaczy tę datę, 1 maja 2004 roku. Po wielu latach przygotowań Polska wraz z dziewięcioma innymi krajami przystępuje do Unii Europejskiej. Jest to nowy rozdział w naszych dziejach.

W 2007 roku ma miejsce podpisanie Traktatu z Lizbony. Ma on na celu przekształcenie Unii Europejskiej w organizację bardziej demokratyczną, sprawniejszą w działaniu oraz bardziej przeżywistą. Obecnie Unia Europejska liczy 27 państw członkowskich.

W 2020 roku z Unii Europejskiej wystąpiła Wielka Brytania. Historia Unii Europejskiej to nie tylko daty i traktaty. To opowieść o współpracy, solidarności i wspólnych wartościach.

Wspólnie kształtujemy jej przyszłość. A jaka będzie rola Polski, Was, młodych obywateli przyszłości? To zależy właśnie od Was. Działajcie, interesujcie się i nie bójcie się wpływać na to, co dzieje się wokół.