Czego się dowiesz z tego filmu

• 🔑 Co oznacza „to jest moje” — prawo do decydowania o swoich rzeczach i stawiania granic.
• 🛡️ Jak prawo chroni Twoją własność — Konstytucja, kodeks cywilny i Konwencja o Prawach Dziecka.
• 🚫 Czego inni nie mogą robić — przeszukiwać plecaka, zabierać telefonu, niszczyć Twoich rzeczy ani twierdzić, że coś „jest teraz ich”.
• ⚖️ Jakie konsekwencje grożą za niszczenie lub zabieranie cudzych rzeczy — odpowiedzialność cywilna, a w poważnych przypadkach nawet postępowanie w sądzie rodzinnym.
• 📱 Prywatność to też własność — Twoje wiadomości, telefon, zeszyt czy plecak są chronione tak samo jak inne przedmioty.
• 🆘 Co zrobić, gdy ktoś narusza Twoje prawo — zgłosić to dorosłemu, nie reagować przemocą, korzystać z pomocy.
• 🔄 Dlaczego zasada działa w obie strony — tak jak inni muszą szanować Twoje rzeczy, Ty masz obowiązek szanować cudzą własność.
• 💬 Dlaczego warto mówić, co czujesz — masz prawo wyznaczać granice i nie pozwalać, by ktoś umniejszał Twoje emocje.

Nagranie wideo

Autor nagrania: Angelika Raczkowska

Radca prawny wpisana na listę OIRP w Toruniu, absolwentka prawa i administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. Ukończyła aplikację radcowską oraz studia podyplomowe z prawa pracy i prawa spółek na Uniwersytecie Warszawskim. Posiada uprawnienia mediatora sądowego. Specjalizuje się w prawie cywilnym, rodzinnym, spadkowym, pracy oraz gospodarczym, prowadząc kancelarię prawną w Płocku i obsługując zarówno klientów indywidualnych, jak i przedsiębiorców.

Transkrypcja

Cześć, nazywam się Angelika Raczkowska i jestem radcą prawnym. To znaczy, że znam się na prawie i pomagam ludziom rozwiązywać różne problemy prawne. Dzisiaj porozmawiamy o czymś, co dotyczy każdego.

Bo każdy z nas ma jakieś rzeczy. Zabawki, plecak, rower, ubrania, telefon, ulubiony kubek albo zeszyt. I właśnie o tych rzeczach będzie dzisiejszy odcinek.

Bo to, że coś jest Twoje, naprawdę coś znaczy. I prawo to potwierdzi. Masz prawo do tego, by Twoje rzeczy były szanowane.

To się nazywa prawo do poszanowania własności. Zacznijmy od prostego pytania. Co to znaczy, że coś jest moje? To znaczy, że tylko ja mogę o tym decydować.

Mogę z tego korzystać. Mogę pożyczyć komuś, ale tylko wtedy, jeśli sam tego chcę. Mogę powiedzieć, nie ruszaj tego, proszę, to moje.

I uwaga, to nie jest kaprys. To nie jest wymądrzanie się. To Twoje prawo.

Twoje rzeczy to Twoja własność. A inne osoby, rówieśnicy, koledzy, koleżanki, nawet nauczyciele muszą to szanować. Np.

nikt nie może przeszukiwać Twojego plecaka bez Twojej zgody. Nikt nie może zabrać Twojego telefonu i zaglądać do niego. Nikt nie może niszczyć Twoich zeszytów, książek ani zabawek.

Nikt nie może powiedzieć, to teraz moje, tylko dlatego, że coś Ci zabrał. Jeśli tak się dzieje, to nie jest zabawa. To nie jest żart.

To może być naruszenie prawa. A dokładniej mówimy o poważnych przepisach. W polskim prawie chroni Cię m.in. kodeks cywilny, który mówi o tym, że właściciel ma prawo korzystać z rzeczy, rozporządzać nią i chronić ją przed naruszeniami.

Jeśli ktoś Ci coś zabiera, bez pozwolenia narusza to prawo. Jeśli ktoś Ci coś zniszczy, może odpowiadać za szkodę. Zgodnie z artykułem 415 kodeksu cywilnego, kto z winy swojej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

To oznacza, że jeśli kolega z klasy zepsuje Ci słuchawki, wyrwie kartki z zeszytu czy rozleje wodę na Twój tablet, on bądź jego rodzice mogą mieć obowiązek zapłacić za szkodę. Ale to nie wszystko. Jeśli ktoś zabiera Twoją rzecz i jej nie oddaje, prawo może uznać to za kradzież lub przywłaszczenie.

To przestępstwo. I nawet jeśli sprawcą jest osoba nieletnia, może się tym zająć sąd rodzinny. Prawo do poszanowania własności jest zapisane w Konstytucji.

To znaczy, że dotyczy wszystkich obywateli, także dzieci. Jest też wpisane w konwencję o prawach dziecka, a Polska ją podpisała. Więc w Twoim przypadku to znaczy tyle, że masz prawo do rzeczy, które należą do Ciebie i nikt nie może ich zabierać, przeglądać ani niszczyć bez Twojej zgody.

Masz też prawo do prywatności. To znaczy, że Twoje rzeczy, wiadomości, plecak czy nawet Twój zeszyt nie powinny być ruszane bez Twojej wiedzy. Nawet jeśli jesteś uczniem, masz prawo, by Twoje granice były szanowane.

Czasem słyszymy takie zdanie, przecież to tylko długopis, nie przesadzaj, albo to tylko żart, pożyczyłem Twój telefon na chwilę. Ale jeśli Ciebie to zdenerwowało, przestraszyło albo po prostu poczułeś się niekomfortowo, to masz prawo, by tak się czuć. Masz prawo powiedzieć, nie chcę, żebyś to ruszał, to moje, proszę to odłożyć.

Bo zabieranie cudzych rzeczy bez pytania to nie jest zabawa. A co, jeśli ktoś mimo wszystko nie słucha, zabiera Ci rzeczy, niszczy je, grzebie w Twoim telefonie lub plecaku? Nie ignoruj tego. Powiedz o tym dorosłemu, któremu ufasz, np.

wychowawcy, nauczycielowi, rodzicowi albo opiekunowi. Masz prawo się bronić. Nie krzykiem, nie biciem, tylko mądrze i spokojnie.

Prawo jest po Twojej stronie. Jeśli ktoś stale narusza Twoją prywatność i zabiera Twoje rzeczy, może to być traktowane nawet jako kradzież albo nękanie. W skrajnych przypadkach, np.

jeśli ktoś celowo niszczy Ci rzeczy, zastrasza Cię albo je kradnie, rodzic lub opiekun może zgłosić sprawę na policję lub do sądu rodzinnego. Nie chodzi tu o wsadzanie kogoś do więzienia, ale o to, by poważnie potraktować Twoje prawa i nauczyć innych odpowiedzialności. Ale pamiętaj, działa to też w drugą stronę.

Tak samo jak Ty masz prawo do swoich rzeczy, inni także je mają. To znaczy, że Ty też musisz szanować cudzą własność. Nie możesz przeglądać cudzych telefonów, nie możesz brać bez pytania czyjś rzeczy, nie możesz śmiać się, że coś się komuś zepsuło.

Tylko pomóc. Szacunek do cudzych rzeczy to podstawa. I jeśli każdy będzie go przestrzegał, będzie po prostu spokojniej i bezpieczniej.

Z punktu widzenia prawa, jeśli Ty coś komuś zabierzesz, nawet na chwilę, to też może być naruszenie. Więc lepiej zawsze pytać. Czasem jedno, mogę, wystarczy, żeby pokazać szacunek i uniknąć nieporozumień.

Na koniec zapamiętaj kilka ważnych rzeczy. Po pierwsze, Twoje rzeczy to Twoja sprawa. Masz prawo je mieć i nikt nie może Ci je zabierać ani niszczyć.

Po drugie, jeśli ktoś łamie prawo, możesz i powinieneś to zgłosić. Masz prawo do pomocy. Po trzecie, tak samo jak Ty chcesz być traktowany z szacunkiem, traktuj innych tak samo.

Własność to coś więcej niż tylko przedmioty. To też szacunek do drugiej osoby. Po czwarty, jeśli ktoś Ci mówi, przesadzasz, to tylko rzecz, oj, nic się nie stało, nie daj sobie wmówić, że nie masz prawa czuć inaczej.

Masz prawo stawiać granice i chronić to, co Twoje. Po piąte, prawo to nie coś nudnego. To coś, co stoi po Twojej stronie, a znajomość przepisów daje siłę.

Także wtedy, gdy ktoś próbuje je naruszyć. Dziękuję Ci, że wysłuchałeś tego odcinka. Pamiętaj, że to, że coś jest Twoje, naprawdę ma znaczenie.

To nie tylko Twoja rzecz. To Twoje prawo. Do zobaczenia w kolejnym filmie.